Narodni običaji na treći dan Božića
Danas se obeležava Sveti Stefan, prvi hrišćanski mučenik, koji u narodu nosi posebno značenje – ovo je i treći dan Božića, ali i dan kada mnoge porodice slave svoju krsnu slavu.
Sveti Stefan u narodnoj tradiciji simbolizuje mir, praštanje i završetak božićnih običaja, a istovremeno podseća na zahvalnost i brigu za porodicu i domaćinstvo.
Jedan od najprepoznatljivijih običaja ovog dana je iznošenje slame iz kuće. Tokom božićnih praznika, slama simbolično unosi blagostanje, plodnost i sećanje na Hristovo rođenje u štali.
Na Svetog Stefana slama se pažljivo sakuplja i raspoređuje po voćnjacima, pčelinjacima, kokošarnicima i drugim gospodarskim objektima, kako bi, prema verovanju, godina bila rodna i berićetna.
Na taj način se blagoslov Božića prenosi na celo domaćinstvo i imanje.
Šta se radi sa slamom iz kuće?
U Vojvodini je sačuvan poseban običaj da se slama uklanja još tokom noći, a prema tradiciji to rade žene, tiho i bez reči, kako se „ne bi čulo kako Božić odlazi“.
Slama se ne baca, jer veruje se da ima zaštitnu i plodotvornu moć, čuvajući domaćinstvo tokom cele godine.
Sveti Stefan se u narodu doživljava i kao dan praštanja i pomirenja. Veruje se da danas ne treba započinjati svađe, već ih završavati, jer mir uspostavljen na ovaj dan traje dugo.
Kuća ostaje otvorena za goste, ali u tišini i miru, sa poštovanjem i toplinom.
Završetak Božića i praznika
Ovaj dan podseća da praznici nisu samo u trpezi i običajima, već u tišini srca, dobrim rečima i slozi među ljudima.
Sveti Stefan, označava kraj trodnevnih božićnih praznika u pravoslavlju.
Nakon ovog dana, domaćinstva se postepeno vraćaju svakodnevnim obavezama, ali duh zajedništva, mira i praštanja, koji Božić nosi, ostaje sa porodicama tokom cele godine.
